Robot

Elektrik ve magnetik kuvvetlerin yardımıyla çeşitli işler görmesi sağlanan bir cihazdır. En büyük özellikleri otomatik olarak çalışmalarıdır.

Bazıları doğrudan doğruya insan biçiminde yapıtdır. Artık bir sandık veya kutu biçiminde robotlar yapılmaktadır. Robotların kumanda sistemleri elektronik devrelerle kurulu olup, kompüter, fotosel, elektromanyet, hidrolik pistonlar ve buna benzer daha birçok teknik parça ihtiva eder. Pilotsuz uçan otomatik uçaklar birer robottur.

Jiroskop, pusula ve hidrolikle çalışan kollar vasıtasıyla uçağın kanat, dümen fonksiyonları pilot gibi yönetilir. Emirler radyo dalgalarıyla verilir. Pilotsuz uçaklara RPV (Remotely Piloted Vehicle), Drone, Uma, Decoy isimleri verilir. İngilizlerin pilotsuz uçakları Queen Bee, Almanlarınki ise Fire Bee ismini alır. ABD’nin ise Aquila ve Pave Tiger pilotsuz uçakları vardır. Uzun menzilli füzeler de robot özelliği taşır. Telefon santralı, birçok operatörün başarabileceği işlemi otomatik olarak yapan bir robottur. Otomatik santrallarla dünyanın her bir köşesi konuşma hattı olarak birbirine çok kısa bir sürede bağlanabilmektedir.

robot

Tarihte ilk otomat türü robotlar, M.Ö. 100 yıllarında İskenderiyeli Hero tarafından kanat çırpan, su içen ve uçan kuşlar şeklinde yapılmıştır. Fakat bu konuda elde kesin belgeler yoktur. Diyarbakır Sultanı Artukoğlu Nasreddin’e hizmet etmiş Cizreli Ebu’l-İz adındaki bir Türk bilgini, suyun akıcılığından ve ağırlığından faydalanarak çeşitli robotlar yapmıştır. Bununla ilgili elde bilgiler mevcuttur.

Teknolojide robotlar ön planda yer tutmaktadır. 1960’lı yılların ikinci yarısından sonra mikro elektronik ve bilgisayar teknolojisinde çok önemli gelişmeler oldu. Bu gelişmelerin neticesinde daha hızlı çalışabilen çok karmaşık işleri yapabilen robotlar yapıldı. Mesela, otomobil sanayiinde, montaj hatlarının bir ölçüde otomatikleşmesini sağlayan bilgisayar denetimli robotlar devreye girmeye başladı. Genelde tek kollu olan bu robotlar, insanların el ve kolunun hareketlerini taklit ederek, parça tutup taşıma, kaynak ve lehim yapma, perçinleme, cıvata ve somunu yerine takıp sıkma gibi işlemleri yerine getirebilmektedir.

İtalya’daki Fiat otomobil fabrikasındaki üretilen otomobillerin karosörlerinin kaynakları robotlar tarafından yapılır. Fezaya fırlatılan uzay araçlarında, uzay mekiği robotları bulunur. Nükleer araştırmaları, robotların yardımı olmaksızın gerçekleştirmek mümkün değildir. Almanya’da 1984 senesinde Guasar firması tarafından yapılan bir robotun hafızasına 5000 kelime yerleştirilmesiyle insanlarla karşılıklı konuşturulmuştur. Robotların endüstride tercih edilme sebepleri; radyoaktif maddeler, uzay gibi ulaşılması güç yerler ve buna benzer birçok sahada tehlikesizce kullanılabilmeleridir.

Günümüzde uzay sondalarında değişik ölçümlerin yapılması, fotoğrafların çekilmesi, çekilen fotoğrafların yere gönderilmesi işlemleri robotlarla yapılmaktadır. Robotlar daha çok elektronik sanayiinde kullanılmaktadır. Çok küçük entegre devrelerin, mikroçiplerin üretimleri artık robotlarla yapılmaktadır. Bilhassa insan sağlığı için çok zararlı ve tehlikeli olan nükleer santralların radyasyon tehlikesi bulunan kısımlarında ve özellikle uranyum gibi minerallerin çıkarıldığı maden ocaklarında artık insan yerine robotlar kullanılmaya başlanmıştır.

Son yıllarda dış görünüşü itibariyle insana benzeyen, insanı yalnız fiziksel görünümü ve hareketiyle değil, zihni faaliyetlerinde de taklit edebilen gelişmiş robotlar (androit) üzerinde çalışmalar yapılmaktadır. ABD ve Japonyalı bazı bilim adamları, robotların bugünkü bilim-kurgu filmlerde olduğu gibi, yakın bir zamanda evlerimize kadar girebileceğini söylemektedir. Ülkemizde de özellikle otomotiv sanayiinde olmak üzere pekçok sanayi kolunda robotlardan faydalanılmaktadır.

İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Makina Fakültesi bölümünde Robotik Yüksek lisans proğramında değişik robot teorileri üzerinde titizlikle yeni yeni çalışmalar yapılmaktadır. Robotlarda bulunan diğer özellikler; ucuzluk, temiz ve kaliteli iş çıkarma, en mühimi de psikolojik etkiler altında kalmamaktır. ABD’nin Florence şehrinde Japon, Yamazaki Mechiner Works Firmasının kurduğu 15 milyon dolarlık dev fabrikada yalnız 6 kişi çalışmakta, bütün işler robotlar vasıtasıyla görülmektedir. Bu altı kişinin görevi hem robotlara nezaret etmek, hem de yerleri süpürmektir.

Robot kavramının doğuşu

Medeniyet, en devrimci sınıf olan burjuvazinin oluşturduğu kölelik düzeni sayesinde bugünkü olağanüstü seviyeye ulaşmıştır. Bir köle tükettiğinden fazlasını üretmek zorundadır. Amerika da şeker kamışı toplayan zenci köleler sahiplerini milyarlarca dolar kazandırırken kendileri açlıktan, sağlıksız ortamlardan ölmüşlerdir. Bu çirkin olaylar Amerika iç savaşı ve ardından dünya çapında kölelik düzeninin sona ermesiyle çalışan ihtiyacı duyan işverenler eskisi gibi ucuza isçi bulamamakta, bulduklarıyla da istediği kadar verim alamamaktaydı. Çünkü artık zorlama yoktu, çalışma hakları ve sendikalar vardı. İşte bu kötü durumdan insanları işten çıkarıp yerlerine birkaç insanın işini yaptırabilecekleri mekanizmalar aramaya başlandı. Ve o günden günümüze dek teknolojiyle bağlantılı olarak robot kavramı değişti ve gelişti.

Robot kavramının tarihteki gelişimi

Ortaçağda suyun kinetik ve potansiyel enerjisinden faydalanılarak makineler yapılmaya başlandı. 17. Yüzyıldan itibaren mekanik harikası makineler ortaya çıkmaya başladı. Bunlara örnek olarak 1805 yılında Londra'da Henri Meillardet tarafından yapılan yazı yazabilen ve resim yapabilen makine verilebilir. Dünya literatüründe ilk defa "Robot" kelimesi 1917 yılında Karel Capek'in kısa hikayesi olan Opilec'de geçmiştir. Fakat asil kavram olarak robot anlayışını 1921 yılında yine ayni yazarın Rossum's Universal Robots (R.U.R.) adli tiyatro eserinde ortaya atılmıştır.

Eserde robotlar Rossum ve oğlunun topluma hizmet için oluşturduğu insan görünüşlü yaratıklardı. Robot kelime olarak ise Çek dilinden gelmektedir. Ağır, sıkıcı, angarya iş manasındadır. Dünyada ilk olarak robotlarla ilgilenen bilim dalına "Robotic" ifadesini kullanan kişi Issac Asimov'dur. Issac Asimov göre robot kavramında insanlığın geleceği için üç önemli kuram vardır: (Daha sonradan 0. Kuramı eklemiştir)

0. kuram: Robotlar asla insan olgusuna zarar vermemelidir. 
1. kuram: Robotlar asla insanlığa zarar vermemelidir. Diğer aşağıdaki kuramlar tarafından aksi iddia edilemez.
2. kuram: Robotlar insanoğlundan aldığı emirleri yerine getirmelidir. Diğer aşağıdaki kuramlar tarafından aksi iddia edilemez.
3. kuram: Robotlar kendi varlıklarını diğer kuramları bozmadan ellerinden geldikçe korumalıdırlar.

90'lı yıllara gelindiğinde robotlar artık çok çeşitli alanlarda, özellikle insanların rahatlıkla yapamayacağı işleri kusursuz yaparak insanlığın yaşam sürecinde yerlerini aldılar. Bugün artık insan oğlunun inemediği derin sularda araştırma yapabilen, hiçbir mola vermeden yıllarca çalışabilen montaj robotları, cerrahların hata yapmasını engelleyen hatta cerrahlık mesleğini ortadan kaldıracak kadar iddialı olan ameliyat robotları, insan kolunun yerine takılabilen yapay kol, robot köpek 'Aibo' sanırım bu gelişmelere en iyi örneklerdir.

Sözlükte "robot" ne demek?

1. Belirli bir işi yerine getirmek için manyetizma ile kendisine çeşitli işler yaptırılabilen otomatik aygıt: mutfak robotu .
2. Başkasının buyruğu ile iş yapan, kendi us ve istemini kullanmayan kimse.

Robot kelimesinin ingilizcesi

n. computerized mechanical device designed to perform complicated tasks; automaton, person who acts in a mechanical manner and does not think for himself; traffic light (South African)
n. automaton, robot; self-acting machine; person who behaves mechanically
n. robot, computerized mechanical device designed to perform complicated tasks
Köken: Fransızca

Robot ne demek? (Ekonomi)

Belirli işleri yapmak üzere programlanabilen ve insan yerine çalıştırılabilen araç, tnsan emeği yerine makine ikamesinin en tinik örneğidir. En yoğun kullanıldığı alanlardan birisi ise otomobil endüstrisidir.

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç